การบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพระดับท้องถิ่นในพื้นที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี

Local health insurance fund management in Surat Thani province

Name: ชนัดดา สงพัฒน์แก้ว

Organization : มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร. วิทยาลัยการบริหารแห่งรัฐ

Email : chadanutda-s@rmutp.ac.th

keyword: การบริหาร

ThaSH: การบริหารสินทรัพย์และหนี้สิน

Classification :.DDC: 658.38

; กองทุนหลักประกันสุขภาพ

ThaSH: ประกันสุขภาพ

Abstract: การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาการบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพระดับท้องถิ่นที่ประสบความสำเร็จและไม่ประสบความสาเร็จในพื้นที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี (2) วิเคราะห์บริบท ปัจจัยนาเข้า กระบวนการ และผลผลิตของการบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพระดับท้องถิ่น จังหวัดสุราษฎร์ธานี และ (3) เสนอรูปแบบในการพัฒนาการบริหารกองทุนหลักประกัน สุขภาพระดับท้องถิ่นที่มีประสิทธิภาพ การศึกษาใช้กรอบการแนวคิด CIPP Model (Context-Input-Process-Product) โดยเก็บข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลหลัก 38 คน และการแจกแบบสอบถามแก่กลุ่มตัวอย่าง 400 คน ซึ่งมาจาคณะกรรมการกองทุน บุคลากรสาธารณสุข ตัวแทนภาคประชาชน และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในจังหวัดสุราษฎร์ธานี ผลการวิจัยพบว่า กองทุนที่ประสบความสาเร็จมีลักษณะเด่นในการบริหารที่โปร่งใส มีการวางแผนการดาเนินงานที่ชัดเจน และสามารถสร้างการมีส่วนร่วมจากประชาชนและภาคีเครือข่ายในชุมชนซึ่งทาให้โครงการสามารถดาเนินการได้อย่างมีประสิทธิภาพและตอบสนองต่อความต้องการของประชาชนในพื้นที่ได้อย่างแท้จริง การบริหารงบประมาณในกองทุนที่ประสบความสาเร็จมีการจัดการอย่างโปร่งใสและสามารถติดตามผลได้อย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ประชาชนสามารถเข้าถึงบริการสุขภาพ และได้รับประโยชน์จากกองทุนอย่างเท่าเทียม ในทางตรงกันข้าม กองทุนที่ไม่ประสบความสาเร็จพบปัญหาในหลายด้าน เช่น การขาดการประสานงานที่มีประสิทธิภาพระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง การติดตามผลโครงการ ที่ไม่เป็นไปตามที่วางแผนไว้ และการขาดความเข้าใจในบทบาทและประโยชน์ของกองทุนจากประชาชน ส่งผลให้การดาเนินงานไม่สามารถตอบสนองความต้องการของประชาชนได้เต็มที่ผลการวิเคราะห์ตามแนวคิด CIPP พบว่า บริบท (Context) จังหวัดสุราษฎร์ธานีมีความหลากหลายทั้งด้านภูมิประเทศและสังคม มีการกระจายอานาจตามพระราชบัญญัติกาหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอานาจให้แก่องค์การปกครองส่วนท้องถิ่น ทาให้กองทุนฯ ในพื้นที่มีความคล่องตัวในการจัดการปัญหาสุขภาพ สาหรับปัจจัยนาเข้า (Input) ได้รับงบประมาณจากสานักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ร่วมสมทบกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (Co-matching fund) มีคณะกรรมการ บริหารกองทุนที่ประกอบด้วยตัวแทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น บุคลากรสาธารณสุข และภาคประชาชน อย่างไรก็ดี ความรู้ความเข้าใจด้านการจัดการกองทุนของคณะกรรมการบางส่วนยังต้องได้รับการพัฒนาต่อเนื่อง และกระบวนการ (Process): มีการประชุมวางแผน ร่วมพิจารณาโครงการที่เสนอโดยหน่วยงานหรือชุมชนในพื้นที่ การดาเนินโครงการเน้นการมีส่วนร่วมของประชาชนและหน่วยบริการ เช่น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพระดับตาบล หรือ อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน จัดกิจกรรมคัดกรองโรค ส่งเสริมสุขภาพ และป้องกันโรคในเชิงรุก ส่วนผลผลิต (Product)คือ ประชาชนสามารถเข้าถึงบริการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคได้ทั่วถึง ลดภาระค่าใช้จ่ายสุขภาพเพิ่มความตระหนักในการดูแลตนเอง เกิดระบบเครือข่ายสุขภาพในระดับชุมชนที่เข้มแข็ง และมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นดังนั้น รูปแบบในการพัฒนาการบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพระดับท้องถิ่นที่มี ประสิทธิภาพ ควรมุ่งเน้นการใช้ประโยชน์จากความร่วมมือระหว่างองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น(อปท.) เทศบาล หน่วยงานสาธารณสุข และองค์การทางศาสนาร่วมวางแผนที่ชัดเจน การติดตามผลที่ต่อเนื่อง และการประสานงานที่ดี ผลผลิตที่ได้คือการเพิ่มการเข้าถึงบริการสุขภาพและการส่งเสริมสุขภาวะของประชาชน ทาให้การบริหารกองทุนประสบความสำเร็จและยั่งยืน ข้อเสนอแนะเพื่อพัฒนาการบริหารกองทุนหลักประกันสุขภาพในระดับท้องถิ่นที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในพื้นที่อื่น ๆ โดยเน้นการพัฒนาระบบการสื่อสารและการประชาสัมพันธ์ที่มีประสิทธิภาพ การพัฒนาศักยภาพของบุคลากรในพื้นที่ให้มีความรู้และทักษะในการบริหารจัดการกองทุน รวมถึงการสร้างเครือข่ายการบริหารกองทุนระหว่างท้องถิ่นเพื่อให้เกิดความร่วมมือที่ดีและเพิ่มประสิทธิภาพในการดำเนินงาน

Abstract: This research aimed to 1) study the successful and unsuccessful management of local health insurance fund in Suratthani Province, 2) analyze the context, inputs, processes, and products of local health insurance fund management in Suratthani Province, and 3) propose a model for developing efficient local health security fund management. The study used the CIPP (Context-Input-Process-Product) evaluation model. The data were collected through in-depth interviews with 38 key informants and questionnaires were distributed to 400 samples who were fund committee members, public health personnel, community representatives, and stakeholders in Surat Thani Province. The research findings found that successful funds had notable characteristics: transparent management, clear operational planning, and the ability to create community participation and collaboration among local stakeholders. This enables projects to be implemented effectively and genuinely address the needs of the local population. The successful fund management also involved transparent budget management and continuous monitoring enabling citizens to equally access health services and benefit from the fund. Conversely, unsuccessful funds faced several problems, including a lack of effective coordination among relevant agencies, failure in project follow-up, and a lack of public understanding regarding the role and benefits of the fund. These issues resulted in operations that fail to fully meet the needs of the population.

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: arit@rmutp.ac.th

Name: ชินรัตน์ สมสืบ

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2567

Modified: 2569-08-27

Issued: 2569-08-27

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: วพ 658.38 ช146ก

tha

Spatial: ไทย

Spatial: สุราษฎร์ธานี

DegreeName: Doctor of Philosophy

Level: Doctoral Degree

Descipline: Education

Grantor: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

©copyrights มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	CSA_69_01.pdf	3.07 MB

ใช้เวลา

0.035626 วินาที