การพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอโดยใช้ชุมชนเป็นฐานเศรษฐกิจการเรียนรู้ของกลุ่มชาติพันธุ์ในพื้นที่จังหวัดสุโขทัย

The development of textile products using the community economic based tearring for ethnic group in sukhothai province

Name: พรชัย ปานทุ่ง

keyword: ผลิตภัณฑ์สิ่งทอ

ThaSH: กลุ่่มชาติพันธุ์

; ชุมชนฐานเศรษฐกิจการเรียนรู้

ThaSH: การทอผ้า

; กลุ่มชาติพันธุ์

ThaSH: ชุมชนฐานเศรษฐกิจการเรียนรู้

Abstract: งานวิจัยนี้ มีจุดมุ่งหมายการวิจัย 1) เพื่อศึกษารูปแบบและกรรมวิธีการผลิตสิ่งทอของกลุ่มชาติพันธุ์ในจังหวัดสุโขทัย 2) เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอโดยใช้ชุมชนเป็นฐานเศรษฐกิจการเรียนรู้ 3) เพื่อประเมินคุณภาพผลิตภัณฑ์และความพึงพอใจผู้บริโภค ในด้าน 3.1) คุณภาพผลิตภัณฑ์สิ่งทอตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน 3.2) คุณภาพผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรม และ 3.3) ความพึงพอใจผู้บริโภคที่มีต่อการพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอกลุ่มชาติพันธุ์ในจังหวัดสุโขทัย โดยใช้วิธีการดำเนินการวิจัยเชิงคุณภาพ และเชิงปริมาณ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยด้วยแบบสำรวจ แบบสัมภาษณ์ และแบบสอบถาม รวมข้อมูลจากการลงพื้นที่และสนทนาด้วยการสุ่มกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงจากกลุ่มชาติพันธุ์ไทยพวน ไทยล้านนา ไทยอีสาน ชนเผ่ากะเหรี่ยงปกาเกอะญอ ชนเผ่าเมี่ยน ชนเผ่าม้ง และชนเผ่าลีซอ จำนวน 7 คน ผู้เชี่ยวชาญด้านออกแบบผลิตภัณฑ์ จำนวน 3 คน ผู้เชี่ยวชาญด้านตลาด จำนวน 3 คน ผู้เชี่ยวชาญด้านสิ่งทอ จำนวน 3 คน และผู้บริโภค จำนวน 400 คน โดยวิเคราะห์หาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย (x̄) ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) Independent Sample (t-test), One Way ANOVA (F-test), และเปรียบเทียบเชิงซ้อนด้วยวิธี LSD ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบและกรรมวิธีการผลิตสิ่งทอประเภท เสื้อบุรุษและสตรี ถุงย่าม ผ้าถุง ผ้าคลุมไหล่ หมอนสี่เหลี่ยม หมวก ของที่ระลึก ประเภท พวงกุญแจ ต่างหู กระเป๋าใส่โทรศัพท์ เป็นต้น ลวดลายสิ่งทอได้จากแนวคิดจากรูปทรงเรขาคณิต เช่น สามเหลี่ยม สี่เหลี่ยม วงกลม สามสี่เหลี่ยม ลวดลายจากธรรมชาติ เช่น ดอกไม้ สัตว์ และลวดลายจากความเชื่อ เช่น ลายนาค วิธีการผลิตทอผ้าด้วยเครื่องและอุปกรณ์ ได้แก่ กี่พื้นบ้าน กี่กระตุก กี่เอว และการปักผ้า วัสดุที่ใช้ในการทอผ้า ได้แก่ เส้นด้ายฝ้าย ไหม เรยอน และไหมประดิษฐ์ สีของผ้าทอย้อมด้วยสีสังเคราะห์และสีธรรมชาติ ประเภทของผ้าทอ ได้แก่ ผ้าทอจก ผ้าทอยกดอก ผ้าทอลายขัด ผ้าทอมัดหมี่ เย็บปะติด และผ้าปัก การพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอโดยใช้ชุมชนเป็นฐานเศรษฐกิจการเรียนรู้ โดยใช้จากกระบวนการ TDEBL : Textile Design Economic Based Learning ได้แก่ 1) Plan (P) : ลงพื้นที่จัดเก็บข้อมูลและวางแผนการพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอ 2) Social Network (S) : สร้างเครือข่ายเศรษฐกิจชุมชนร่วมกับภาคีเครือข่ายภายในและภายนอกชุมชน 3) Forum (F) : เวทีแลกเปลี่ยนการเรียนรู้เศรษฐกิจชุมชน 4) Economic Systems (E) : ระบบและกลไกตลาดของชุมชน 5) Data and Information (D) :จัดทำระบบข้อมูลและเผยแพร่ข่าวสารเศรษฐกิจชุมชน และ 6) Learning Community (L) : สร้างแหล่งเรียนรู้เศรษฐกิจชุมชนแบบมีส่วนร่วม โดยผลการประเมินผลิตภัณฑ์สิ่งทอ จากผู้เชี่ยวชาญด้านออกแบบผลิตภัณฑ์ มีความคิดอยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.57, S.D. = 0.38) ผู้เชี่ยวชาญด้านตลาดมีความคิดเห็นอยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.59, S.D. = 0.50) ผู้เชี่ยวชาญด้านสิ่งทอมีความคิดอยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.38, S.D. = 0.45) ผลประเมินคุณภาพผลิตภัณฑ์สิ่งทอตามมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนตามหลักเกณฑ์การคัดสรรสุดยอดหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ มีคะแนนเฉลี่ยรวมอยู่ที่ 81.67 คะแนน (S.D. = 0.91) อยู่ในระดับ 4 ดาว ผลิตภัณฑ์สิ่งทอมีศักยภาพในระดับประเทศ และสามารถพัฒนาสู่สากล ผลประเมินคุณภาพผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรมประเภทอนุรักษ์ อยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.50, S.D. = 0.50) และคิดเป็นร้อยละ 90 อยู่ในระดับเหรียญทอง ประเภทสร้างสรรค์อยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.61, S.D. = 0.58) คิดเป็นร้อยละ 92.20 อยู่ในระดับเหรียญทอง ผลประเมินความพึงพอใจผู้บริโภคที่มีต่อการพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอในด้านประโยชน์ใช้สอย ด้านความสวยงาม และด้านรูปร่างและรูปทรง โดยผู้ตอบแบบสอบถามจำนวน 400 คน ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 59.75 อายุช่วง 20-30 ปี ร้อยละ 44.75 การศึกษาระดับปริญญา ร้อยละ 81.50 ประกอบอาชีพ พนักงานของรัฐ ร้อยละ 22.75 รายได้ต่อเดือน 10,000 – 20,000 บาท ร้อยละ 36.50 ความพึงพอใจผู้บริโภคต่อผลิตภัณฑ์ประเภทของใช้และของที่ระลึก อยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.62, S.D. = 0.53) ระดับความพึงพอใจผู้บริโภคของเพศ อายุ ประกอบอาชีพ รายได้ต่อเดือน ไม่แตกต่าง และระดับการศึกษา มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ผลิตภัณฑ์สิ่งทอประเภทเครื่องประดับ อยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.50, S.D. = 0.60) ระดับความพึงพอใจผู้บริโภคของเพศ ประกอบอาชีพ ไม่แตกต่าง และอายุ ระดับการศึกษา รายได้ต่อเดือน มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 และผลิตภัณฑ์สิ่งทอประเภทชุดเครื่องแต่งกายบุรุษและสตรี อยู่ในระดับดีมาก (x̄ = 4.61, S.D. = 0.54) ระดับความพึงพอใจผู้บริโภคของเพศ อายุ ประกอบอาชีพ รายได้ต่อเดือน ไม่แตกต่าง และระดับการศึกษา มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05

มหาวิทยาลัยนเรศวร. สำนักหอสมุด

Address: พิษณุโลก

Email: library@nu.ac.th

Name: นิรัช สุดสังข์

Role: ประธานที่ปรึกษา

Created: 2564

Modified: 2569-03-08

Issued: 2569-03-08

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: ศิลปศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Descipline: ศิลปะและการออกแบบ

Grantor: มหาวิทยาลัยนเรศวร

Level: ปริญญาเอก

©copyrights มหาวิทยาลัยนเรศวร

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	PornchaiPantung.pdf	72.55 MB

ใช้เวลา

0.028929 วินาที