การพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบบูรณาการเชิงพื้นที่ระหว่างโรงเรียน กับชุมชนเพื่อเสริมสร้างทักษะชีวิตตามปรัชญา ของเศรษฐกิจพอเพียง

DEVELOPMENT OF INTEGRATED LEARNING RESOURCES IN THE AREA BETWEEN SCHOOL WITH THE COMMUNITY TO ENHANCE LIFE SKILLS ACCORDING TO THE PHILOSOPHY OF THE SUFFICIENCY ECONOMY

Name: ทิตย์ณรงค์ มณีวัฒน์

keyword: แหล่งเรียนรู้แบบบูรณาการเชิงพื้นที่

; ทักษะชีวิต

; ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

; การวิจัย เชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม

Abstract: การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัญหาและความต้องการในการพัฒนาแหล่ง เรียนรู้แบบบูรณาการเชิงพื้นที่ระหว่างโรงเรียนกับชุมชนเพื่อเสริมสร้างทักษะชีวิตตามหลักปรัชญา ของเศรษฐกิจพอเพียง 2) พัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบบูรณาการเชิงพื้นที่ระหว่างโรงเรียนกับชุมชนเพื่อเสริมสร้างทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และ 3) ศึกษาผลการพัฒนาแหล่งเรียนรู้ แบบบูรณาการเชิงพื้นที่ระหว่างโรงเรียนกับชุมชนเพื่อเสริมสร้างทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research) ดำเนินการพัฒนา 2 วงรอบ แต่ละวงรอบประกอบด้วยการวางแผน การปฏิบัติ การสังเกต และการ สะท้อนผล กลุ่มผู้ร่วมวิจัยประกอบด้วย ผู้วิจัย จำนวน 1 คน ครูผู้สอนของโรงเรียนบ้านอีหนา(รัฐ ประชานุกูล) จำนวน 17 คน และปราชญ์ชาวบ้านในชุมชน 9 คน รวมทั้งสิ้น 27 คน นอกจากนี้ยังมี กลุ่มผู้ให้ข้อมูลเชิงปริมาณเพื่อประเมินผลความพึงพอใจต่อการพัฒนา ซึ่งประกอบด้วยกลุ่มตัวอย่าง จำนวน 233 คน จากประชากรครู กรรมการสถานศึกษา ผู้ปกครองนักเรียน และนักเรียน รวมทั้งสิ้น 304 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งชั้นและสุ่มอย่างง่าย เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาเป็นแบบบันทึกการ ประชุม แบบสัมภาษณ์ แบบสังเกต แบบบันทึกสะท้อนผลการปฏิบัติงาน และแบบสอบถามความพึง พอใจ นำข้อมูลมาวิเคราะห์เนื้อหาสำคัญ และสร้างข้อสรุป ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัญหาที่สำคัญ ได้แก่ ครูขาดความรู้เกี่ยวกับการดำเนินการตามหลักปรัชญาของ เศรษฐกิจพอเพียง ขาดแหล่งเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง แหล่งเรียนรู้มีสภาพเสื่อม โทรม การดำเนินงานขาดความต่อเนื่อง การมีส่วนร่วมระหว่างโรงเรียนและชุมชนอยู่ในระดับน้อย ขาดแรงจูงใจและการเห็นคุณค่าของการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และการเปิด โอกาสให้ครูมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการแหล่งเรียนรู้ค่อนข้างน้อย ความต้องการในการพัฒนาได้แก่ การศึกษาดูงาน การปรับปรุงพัฒนาแหล่งเรียนรู้ภายในโรงเรียน การพัฒนาความร่วมมือ การ เปิดโอกาสให้ครูมีส่วนร่วม ผู้เรียน และการพัฒนาทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงให้เกิดกับ 2) การดำเนินการพัฒนาแหล่งเรียนรู้ ได้มีการศึกษาดูงานโรงเรียนที่มีวิธีปฏิบัติที่ดี จัดประชุม เชิงปฏิบัติการ ปรับปรุงแหล่งเรียนรู้ทั้งในโรงเรียนและชุมชน ประสานความร่วมมือกับชุมชน ประสาน ความร่วมมือกับวิทยาลัยเทคนิคราษีไศล เพื่อเปิดหลักสูตรระยะสั้นห้องเรียนอาชีพ และจัดค่ายพัฒนา ทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 3) ผลการศึกษาพบว่า นักเรียนสามารถเชื่อมโยงความรู้ที่ได้เรียนรู้ผ่านกิจกรรมถอดบทเรียน โดยความพึงพอใจต่อในแต่ละทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงครบทุกทักษะชีวิต การพัฒนาของกลุ่มตัวอย่าง ซึ่งประกอบด้วยครู กรรมการสถานศึกษา ผู้ปกครองนักเรียน และ นักเรียน รวมจำนวน 233 คน ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( overline x = 4.11 ) และผลการสัมภาษณ์ ผู้เกี่ยวข้อง 17 คน พบว่ามีความพึงพอใจต่อการพัฒนาแหล่งเรียนรู้แบบบูรณาการเชิงพื้นที่ระหว่าง โรงเรียนกับชุมชนเพื่อเสริมสร้างทักษะชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ทั้งนี้ได้มีการสรุป องค์ความรู้ใหม่ที่เรียกว่า "ENA Model"

Abstract: This research aimed to 1) investigate the problems and needs for developing area-based integrated learning resources between schools and communities to enhance life skills based on the philosophy of sufficiency economy, 2) develop area-based integrated learning resources between schools and communities to enhance life skills based on the philosophy of sufficiency economy, and 3) examine the outcomes of developing area-based integrated learning resources between schools and communities to enhance life skills based on the philosophy of sufficiency economy. The study employed Participatory Action Research conducted in two cycles, each comprising planning, action, observation, and reflection phases. The research participants consisted of 1 researcher, 17 teachers from Ban E-Na School (Ratprachanukul), and 9 community sages, totaling 27 participants. Additionally, quantitative data were collected from 233 respondents selected through stratified and simple random sampling from a population of 304 individuals, including teachers, school board members, parents, and students, to evaluate satisfaction with the development. Research instruments included meeting records, interview forms, observation forms, reflective practice records, and satisfaction questionnaires. Data were analyzed through content analysis and conclusion formulation. The research findings revealed that: 1. Major problems included teachers' lack of knowledge regarding the implementation of the sufficiency economy philosophy, insufficient learning resources based on the philosophy, deteriorated conditions of existing learning resources, lack of continuity in operations, minimal participation between schools and communities, lack of motivation and appreciation for learning based on the sufficiency economy philosophy, and limited opportunities for teachers to participate in learning resource management. Development needs included study visits, improvement of school learning resources, collaboration development, increased teacher participation opportunities, and development of students' life skills based on the sufficiency economy philosophy. 2. The development of learning resources involved study visits to schools with best practices, workshop organization, improvement of learning resources in both schools and communities, community collaboration coordination, cooperation with Rasisalal Technical College to establish short-term vocational classroom courses, and organizing life skills development camps based on the sufficiency economy philosophy. 3. The results showed that students were able to connect knowledge gained through lesson extraction activities for each life skill based on the sufficiency economy philosophy, covering all life skills. The satisfaction assessment of 233 respondents, comprising teachers, school board members, parents, and students, showed an overall high level of satisfaction ( overline x = 4.11 ). Interview results from 17 stakeholders indicated satisfaction with the development of area-based integrated learning resources between schools and communities to enhance life skills based on the sufficiency economy philosophy. This led to the formulation of new knowledge called the "ENA Model."

มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย ศูนย์บริการวิชาการ ฝ่ายห้องสมุด

Address: นครปฐม

Email: library@mbu.ac.th

Name: พิมพ์อร สดเอี่ยม

Role: อาจารย์ที่ปรึกษา

Created: 2568

Modified: 2569-01-28

Issued: 2569-01-28

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

tha

DegreeName: ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต

Level: ปริญญาเอก

Descipline: การบริหารการศึกษา

Grantor: มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย

©copyrights มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	ThinarongMan.pdf	21.12 MB	49	2026-09-01 14:11:09

ใช้เวลา

0.037388 วินาที