การสืบทอดและธำรงรักษาอัตลักษณ์ อาหารพื้นบ้านของชาวไทย เชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์

The inheritance and preservation of Identity thai local food khmer descent, Surin province

Name: ธัชกร พรมโสภา

keyword: อาหารท้องถิ่น

ThaSH: อาหาร

Classification :.DDC: 641.59

; สุรินทร์

ThaSH: อัตลักษณ์

Abstract: งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาอัตลักษณ์อาหารพื้นบ้าน ของชาวไทยเชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์ 2) เพื่อเป็นแนวทางการธำรงรักษาอัตลักษณ์อาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์ และ 3) เพื่อจัดทำตำรับอาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์ ประชากรที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย ชาวไทยเชื้อสายเขมรที่อาศัยอยู่ในชุมชนวัดศาลาลอยบ้านเจ็ม เนียง และชุมชนบ้านปรือเกียน ตำบลนอกเมือง อำเภอเมืองสุรินทร์ จังหวัดสุรินทร์ จำนวน 5 ท่าน ผู้เชี่ยวชาญจำนวน 4 ท่าน รวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์ การสังเกตแบบมีส่วนร่วม และแบบ ประเมินผลการทดสอบคุณภาพทางประสาทสัมผัส ผลการวิจัยพบว่า 1) อัตลักษณ์อาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมรจังหวัดสุรินทร์ ใน 3 พื้นที่ ที่มีการเปลี่ยนแปลงไปจากอดีต คือ อัตลักษณ์การตั้งถิ่นฐานและลักษณะที่อยู่อาศัย อัตลักษณ์ด้านชาติพันธ์ที่มีการปรับตัวเรียนรู้ความหลากหลายทางด้านชาติพันธุ์ ประเพณี รวมไปถึง รูปแบบของการรับประทานอาหาร ส่วนอัตลักษณ์อาหารพื้นบ้าน และวัตถุดิบที่ใช้ในการประกอบอาหารนั้นกาลังอยู่ในสภาวะที่ใกล้สูญหาย 2) แนวทางการธำรงรักษาอัตลักษณ์ คือ การเผยแพร่ข้อมูลเรื่องราวอาหารพื้นบ้าน และวิธีการประกอบอาหารให้คงอยู่ ด้วยการจัดทำตำรับอาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์ มีจำนวนทั้งหมด 9 รายการ ได้แก่ ละแวกะดาม (แกงปูนา), ซัลลอเจก (แกงกล้วย), แกงฮอง, เมี่ยงขนุน, เบาะโดง (น้ำพริกมะพร้าว), เบาะเจราะมะออม (น้ำพริกผักแขยง), เบาะอังแกบ (น้ำพริกกบ), เบาะบายกรีม (ข้าวตู) และอันซอมกะบ็อง (ข้าวต้มด่าง) 3) การจัดทำตำรับอาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมรจังหวัดสุรินทร์ พบว่า ผลการวิเคราะห์ข้อมูลการทดสอบคุณภาพทาง ประสาทสัมผัสของ อาหารพื้นบ้านของชาวไทยเชื้อสายเขมร จังหวัดสุรินทร์ โดยรวมอยู่ในระดับชอบมาก( X = 4.77) เมื่อพิจารณาเป็นรายการอาหารจากมากไปหาน้อย พบว่า ค่าเฉลี่ยเท่ากันทุกด้าน ได้แก่ ซัลลอเจก (แกงกล้วย), แกงฮอง, เบาะโดง (น้ำพริกมะพร้าว) และเบาะบายกรีม (ข้าวตู) อยู่ในระดับชอบมาก ( X = 5.00) รองลงมา ได้แก่ เบาะเจราะมะออม (น้ำพริกผักแขยง) อยู่ในระดับชอบมาก ( X = 4.75) รองลงมา ได้แก่ ละแวกะดาม (แกงปูนา) อยู่ในระดับชอบมาก ( X = 4.68) และน้อยที่สุด ได้แก่ เมี่ยงขนุน, เบาะอังแกบ (น้ำพริกกบ) และอันซอมกะบ็อง (ข้าวต้มด่าง) อยู่ในระดับชอบมาก ( X = 4.50) ตามลำดับ

Abstract: The thesis concerns the inheritance and preservation of identity of local food of Thai people of Khmer descent, Surin Province. The objectives are to 1) study the identity of local food consumed by a group of Thai people of Khmer descent in Surin Province. 2) preserve the traditional food identity of Thai-Khmer descendants in Surin province and 3) set up recipes of traditional local food of Thai-Khmer descendants in Surin province. The population of the study consist of 5 Thai-Khmer descendants residing at the community of Wat Sala Loi, Ban Chem Niang and at the community of Ban Prue Kian. Nok Muang subdistrict, Mueang district, Surin province along with 4 experts. Data was collected through interview, participatory observation, and sensory evaluation tests. The study discovered 3 main aspects of the thesis as follows: Frist, the identity of the local food of Thai people of Khmer descent in Surin Province in 3 areas that deviated from the past are the identity in settling down and the type of residence, the identity in various ethnic groups that adjusted themselves to other ethnic groups including their culture and eating habits, and the identity of traditional local food and the ingredients for cooking which are near extinction. Second, the method of preservation of identity which is the way to disseminate information about local food including ways of cooking the 9 traditional local recipes of the local Thai people of Khmer descent which are: La Wae Kadum (Crab Curry), Salor Chek (banana Curry), Kaeng Hong, Miang Khanun, Baor Dong (Coconut chili Paste), Baor Charom Ma Om (Vegetable chili Paste), Baor Ang Kaeb (frog chili Paste), Baor Bai Kriem (Streamed Rice) and An Som Kabong (spotted Rice Porridge). Third, the making of traditional local recipes of the local Thai people of Khmer descents in Surin Province revealed that the analysis of the sensory evaluation test of local food of the Thai people of Khmer descents on average is at a very satisfactory level ( X = 4.77). When considering the food items from high to low it was found that the food received equal status which are Salor Chek (Banana Curry), Kaeng Hong, Baor Dong (Coconut chili Paste), Baor Bai Kriem (Streamed Rice). They are in a very satisfactory level ( X = 5.00). Next, in the very satisfactory level ( X = 4.75) are Baor Charom Ma Om (Vegetable chili Paste). Then it is the La Wae kadum (Crab Curry) which is also in a very satisfactory level ( X = 4.68), and at the least satisfactory level are Miang Khanun, Baor Ang Kaeb (frog chili Paste) and An Som Kabong (spotted Rice Porridge) is in a very satisfactory level ( X = 4.50) respectively.

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร. สำนักวิทยบริการและเทคโนโลยีสารสนเทศ

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: arit@rmutp.ac.th

Name: สุชีรา ผ่องใส

Role: ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์

Email : sucheera.p@rmutp.ac.th

Created: 2566

Modified: 2025-06-04

Issued: 2568-05-07

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

CallNumber: วพ 641.59 ธ431ก

tha

Spatial: ไทย

Spatial: สุรินทร์

DegreeName: คหกรรมศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: คหกรรมศาสตร์

Grantor: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

©copyrights มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	HEC_68_08.pdf	2.96 MB	17	2026-08-15 10:35:51

ใช้เวลา

0.027372 วินาที